SpoenkJack Tummers

Er is veel te doen over pyramides, nog steeds. De bekendste pyramides, die van Egypte, kent iedereen. De pyramides in China, India, Zuid- en Midden-Amerika en Afrika zijn wat minder bekend. Ze blijven fascinerend om te zien en nog steeds gaan er de meest fantastische verhalen over rond. Waarom hebben verschillende volkeren onafhankelijk van elkaar allemaal pyramides gebouwd? Daar moet toch een reden voor zijn geweest en zou die reden misschien iets te maken kunnen hebben gehad met kosmische dingen en buitenaards leven? Dat zou natuurlijk kunnen, maar misschien ligt het allemaal veel eenvoudiger. En ik probeer hier echt niet de wetenschapper uit te hangen, verre van! Niet voor niets heb ik mijn studie destijds niet afgemaakt, dus lang en diep doordenken kan ik niet. Hoogstens kort en breed. Zo zag ik een tijdje terug op het strand een hoopje zand liggen en vond het opeens helemaal niet meer zo vreemd dat er in het verleden vaak gebouwd werd in de vorm van pyramides. Hoe moet je anders bouwen als je iets wilt neerzetten dat flink de hoogte ingaat zonder meteen om te vallen? Dan bouw je op dezelfde manier als kinderen dat doen op het strand. Dan gooi je net zolang zand op een hoop totdat je een flinke berg hebt. En als je stenen hebt doe je dat met stenen. En daarom bouwden ze vroeger zoveel pyramides. Mysterie opgelost. Het is maar dat je het weet als je de volgende keer weer naar een documentaire kijkt op National Geographic over de Grote Geheimen van het Oude Egypte.

Taxi. Dat is de T van Tom, de A van André, de X van Xanthippe en de I van Ileothoracopagus. Bij Tom en André kan iedereen zich wel wat voorstellen, maar wie of wat was Xanthippe in vredesnaam? Er zullen genoeg mensen zijn die meteen het antwoord op die vraag weten, maar ik niet. Al jaren hoor ik mezelf door de telefoon namen of woorden spellen, en wanneer daar een X in voorkomt zal ik dit altijd netjes doen zoals me vroeger geleerd is: De X van Xanthippe. Ik vond het nu weleens tijd om de herkomst van Xanthippe op te zoeken en dan blijkt Xanthippe de naam te zijn van de tweede vrouw van Socrates. De naam betekent feitelijk ‘Blonde Merrie’, hoewel deze vriendelijke betekenis niet te rijmen valt met wat voor vrouw zij volgens de overlevering was: ‘een lastige en humeurige vrouw die steeds maar zeurde en Socrates het leven onmogelijk maakte’. Of dit waar is of niet, de naam Xanthippe wordt ook nu nog in woordenboeken in verband gebracht met deze eigenschappen, getuige de volgende synoniemen: feeks, furie, haaibaai, harpij, heks, helleveeg, tang. Dat weten we dan ook weer. En mochten er mensen zijn die nog steeds niet weten wat Ileothoracopagus is: ‘Een dubbelmonster, bestaande uit tweelingen die met de rompen aan elkaar zijn gegroeid’. Dat wist ik uiteraard ook niet en heb ik opgezocht in mijn Zakwoordenboek der Geneeskunde omdat ik een zo moeilijk mogelijk woord zocht met een I. ;)

Tijdens onze vakantie in Bretagne kwamen we in de buurt van Carnac dit kruisbeeld tegen. Niet een maar twee personen zijn hierop afgebeeld. En waarom ook niet. Waarom slechts één persoon aan het kruis nagelen als er met gemak plek is voor twee? Dat ze daar in de tijd van Christus niet aan gedacht hebben. Informatie over de achtergrond en het waarom van dit kruisbeeld heb ik nog niet kunnen vinden op internet. Reacties zijn welkom.

Er staan er wel meer in het Antwerpse havengebied. Eenzame kerktorens van dorpen die in het verleden plaats hebben moeten maken voor meer industrie, meer opslagruimte, meer handel. In dit geval de toren van de St. Laurentiuskerk van de kleine poldergemeente Wilmarsdonk. Het zijn monumenten, maar ik heb zelden een monument zo verloren zien staan als deze toren. Als ze nu het schip intact hadden gelaten, en misschien nog een klein beetje extra groen erbij en een paadje en een bordje met wat uitleg. Maar alleen de toren hebben ze laten staan. De rest is opgeofferd aan de haven.

En zo ziet het er dan tegenwoordig uit. En dan valt het op deze foto nog mee. Er zullen dagen zijn dat de containers vijf hoog opgestapeld staan rond de toren en vrachtwagens af en aan rijden. Lijkt me ook niet echt bevorderlijk voor de stevigheid van een oude kerktoren.

Meer foto’s van deze toren en het gebied rond het Churchilldok »

Iedereen heeft vast wel het nieuwsbericht meegekregen over het massapaardengraf dat onlangs ontdekt is bij opgravingen in Borgharen, vlakbij Maastricht. Een prachtig gezicht, dat reliëf van botten en schedels. Daar wilde ik maar wat graag zelf ook nog even wat foto’s van maken. Afgelopen donderdag was eigenlijk de laatste en enige kans daartoe. ‘s Avonds zou er een rondleiding zijn voor belangstellenden. De dag erna zou men beginnen met het opruimen en afvoeren van de skeletten. Universiteiten en laboratoria over de hele wereld zullen waarschijnlijk wel iets van het skelet willen hebben voor eigen onderzoek. Het geheel bewaren is niet mogelijk, daar is het allemaal te broos voor.

Een uur voor de rondleiding kon ik nog even langskomen voor wat foto’s. Een andere fotograaf en een kunstenaar waren toen ook al bezig met fotograferen en filmen. In de greppel liep ik snel door naar het einde van het lint van skeletten, want dat ene paard dat apart lag van de rest wilde ik als eerste zien en fotograferen. Maar weg paard. De dag ervoor was het al verwijderd, waarschijnlijk om mij en de anderen te pesten. De rest heb ik gelukkig wel nog redelijk goed kunnen fotograferen, alleen jammer van het felle licht van de zon. Men vraagt zich overigens nog af waarom dat ene paard, als een van de in totaal bijna vijftig paarden, apart lag. Zou daar nog een reden voor zijn geweest? Vast wel, denk ik, maar waarschijnlijk en zoals vaak om een heel eenvoudige reden. Net toen men de greppel weer wilde dichtgooien riep Bertus vanachter een dikke boom ‘Hier ligt er nog een!’. Die laatste hebben ze er toen nog even bijgegooid, en toevallig niet zo heel erg precies. Geschiedenis en archeologie zitten vol mysteries en spanning, maar het meeste daarvan wordt gecreëerd door onze eigen fantasie.

Meer foto’s volgen binnenkort.

Lokatie paardengraf Borgharen »

‘Archeologen in Italië hebben de restanten blootgelegd van wat zij denken dat het de dinerzaal van het Gouden Paleis van de Romeinse keizer Ne­ro was. Dat zei het hoofd van de ar­cheologen, Françoise Villedieu, gis­teren. De archeologen ontdekten de fundamenten van een ronde ka­mer. Deskundigen denken dat die dag en nacht ronddraaide om de beweging van de aarde te imiteren en indruk te maken op gasten‘ (bron: Brabants Dagblad).

De kunstenaar die het ronddraaiende huis in Tilburg heeft bedacht kon dit onmogelijk al hebben geweten, maar toevallig is het wel: Nero had de primeur en waarschijnlijk dus met als doel om indruk te maken op gasten. Net als het huis op deze rotonde indruk zou moeten maken op mensen die Tilburg bezoeken. Maar de vraag die me nog meer boeit is hoe men het destijds voor elkaar heeft gekregen dat ding dag en nacht te laten draaien. Als het huis ergens aan de kant van een rivier stond kan ik me er nog iets bij voorstellen, anders ben ik bang dat het óf slaven óf dieren zijn geweest die 24 uur per dag het wiel draaiende hebben moeten houden. Scheelt wel een stuk in de kosten, dus misschien een tip voor het gemeentebestuur.

Twee eerdere berichten over dit onderwerp:
Ronddraaiende bewegwijzering »
In Tilburg staat een huis »

Op dit moment verschijnen er veel boeken en worden vele webpagina’s volgeschreven over de profetieën van de Maya’s voor het jaar 2012. Het mooie van deze voorspellingen is dat ze een bodem van waarheid lijken te hebben omdat ze parallel lopen met bestaande astronomische verschijnselen, maar de interpretaties van de voorspellingen lopen heel ver uiteen. De een geeft reden voor hoop, de ander doet je wanhopig afvragen waar je tegen die tijd nog weg kunt kruipen als de wereld vergaat. Gelukkig is achteraf altijd gebleken dat het gros van dit soort voorspellingen nooit uitkomt.

Nostradamus was ook iemand die kon voorspellen. Tenminste dat dacht hij en velen met hem. En nu heb ik altijd een zwak gehad voor het onverklaarbare en mysterieuze en dus kocht ik in 1990 een boekje met de titel De profetieën van Nostradamus. De voorspellingen – en verklaringen – die in dit boekje gegeven werden richtten zich toen vooral op de naderende eeuwwisseling. De meesten hiervan kwamen niet uit en daarom zijn in de loop van de jaren vele nieuwe boeken verschenen rond Nostradamus met nieuwe interpretaties onder het mom van het zal wel een keertje raak zijn. Maar de auteurs schijnen dan te vergeten dat Nostradamus een flinke baard had en ik heb altijd gehoord dat mannen met baarden niet te vertrouwen zijn. Klein detail, maar ik denk ik zeg het maar even.

AMSTERDAM – Een in Zuid-Duitsland gevonden prehistorische pin-up met enorme borsten en billen is de oudste menselijke beeltenis en tevens een van de vroegste figuratieve kunstwerken ter wereld. De zogenaamde ‘Venus van Hohle Fels’ is minstens 35 duizend jaar oud, vijfduizend jaar ouder dan de beroemde Venus van Willendorf.

Prachtig beeldje natuurlijk, alleen weer zo jammer van die – waarschijnlijk allemaal mannelijke – wetenschappers dat ze er meteen weer een vruchtbaarheidsbeeldje in denken te zien. Met het snel trekken van dit soort conclusies moet men veel voorzichtiger zijn, anders staan straks alle nieuwe kunstgeschiedenisboeken weer vol met fouten. Want draai het beeldje voor de gein gewoon eens om. Zien we dan nog een mens?

Even omdraaien s.v.p. »

Een hele hoop van wat mij tijdens de geschiedenislessen op de middelbare school is verteld, heb ik helaas nooit kunnen onthouden. Als het ging over de Romeinen en Ceasar, dan kon ik dat nog koppelen aan Asterix en Obelix, maar voor de rest heb ik geschiedenis altijd één grote brei gevonden van personen, families, verdragen en kleine of grote conflicten. Vraag me dus niks over de Karels en de Willems, want ik weet het gewoon niet. En zelfs de geschiedenis van de twintigste eeuw zit voor mij nog vol verrassingen. Zo weet ik bijvoorbeeld wel dat er een Koude Oorlog is geweest, maar hoe het nu precies allemaal in elkaar steekt is mij nooit helemaal duidelijk geworden.

Tot voor kort dan. Eindelijk weet ik nu alles over het hoe en waarom van die Koude Oorlog. En het stomme is dat het eigenlijk allemaal vreselijk voor de hand liggend is. Het was een Koude Oorlog om het simpele feit dat het érg koud was.
Er heerste toendertijd namelijk een strenge vorst met de naam Stalin. Op de foto is duidelijk te zien hóe koud het was, want hij heeft hier zijn lange onderbroek nog aan. Daarna volgde even een tijd met lichte vorst (Chroestsjov), om vervolgens weer verder te vriezen met de strenge vorst Brezjnev. Na Brezjnev kwamen kort na elkaar nog Andropov en Tsjernenko (matige vorst en lichte vorst), waarna Gorbatsjov de dooi inluidde. En dus einde Koude Oorlog.

Simpel hè? Je moet het alleen even weten.

Ik ben nog steeds aan het lezen in De eeuw van mijn vader van Geert Mak. Ik kom er niet echt toe er eens de tijd voor te nemen het uit te lezen, dus blijf ik steken bij hoogstens een paar pagina’s per dag. Maar toch ben ik onder de indruk van het boek en dan vooral de manier waarop het geschreven is. Regelmatig vraag ik me af hoe de hersens van zo’n schrijver moeten werken om al die informatie, persoonlijke details en geschiedschrijving, tot één geheel te krijgen en er dan ook nog verbanden in weten te leggen.

Hoe weet hij het overzicht te bewaren en niks te vergeten? Bij de opmerkingen op mijn rapporten van de lagere en middelbare school stond steevast: “Kan moeilijk bij de les blijven” en “Kan hoofdzaken moeilijk van bijzaken onderscheiden”. En dat is nog steeds zo en geldt ook voor dingen die ik kwijt wil op deze site. Soms zitten er dingen in mijn hoofd die eigenlijk langer de aandacht zouden moeten krijgen en vragen om ‘een groter verband’. Maar dat lukt me dus niet. Zou ik het proberen, ben ik bang dat het erg langdradig zou worden.

Dus dan maar beter kort van stof. Maar dan wel zo váák mogelijk.