Vandaag zou Mickey, dat allerliefste katje van me, 11 jaar oud geworden zijn. Ware het niet dat stomme pech zijn deel werd. Heel regelmatig moet ik nog aan hem denken, en zeker toen ik twee weken geleden in Antwerpen, half verscholen achter een glasgordijn, een evenbeeld van hem zag zitten. Precies dezelfde houding, eenzelfde soort rugtekening, en als je goed kijkt zelfs met een snorretje. Hij heeft zich niet helemaal aan mij getoond en daarom blijft die treffende gelijkenis zo sterk in mijn geheugen hangen. Ik zou bijna zeggen dat het hem gewoon was, echt. Als twee druppels water. Datzelfde heb ik trouwens ook soms met oudere mannen op een fiets. Kaal, grijs overhemd, beige broek. Klein van stuk en langzaam peddelend op de pedalen. Het zou zomaar mijn vader hebben kunnen zijn die ik daar zag fietsen. Echt, als twee druppels water.

ik heb een theorie ontwikkeld over bijna-doodervaringen en dat lichtje aan het einde van de tunnel. Ik ben dan wel geen afgestudeerd wetenschapper, het zoeken naar verklaringen is iets dat eigen is aan de mens. En daarom haalde ik mijn eigen verklaring uit het observeren van Mickey, mijn helaas veel te vroeg overleden kat.

Als ik de tv aan had staan lag hij meestal te slapen. Op de bank, op het kleedje of op de vensterbank. Maar zodra ik de tv uitzette sprong hij overeind en ging pal voor de tv zitten. Blijkbaar zijn de ogen van een kat in staat om statische electriciteit waar te nemen, want hij staarde dan geïnteresseerd naar het beeldscherm en raakte deze voorzichtig aan met zijn poot of neus. Dan volgde licht geknetter en trok hij zijn pootje terug (of zijn neus) en probeerde het even later opnieuw. Totdat natuurlijk de staticiteit opgeheven werd door zijn eigen toedoen en het geknetter afgelopen was.

Mijn theorie: Op het moment dat de hersenactiviteit stopt (de tv die uitgeschakeld wordt), valt de spanning opeens weg uit de zenuwbanen, en zo ook uit de optische zenuwen in het oog. De pupillen verwijderen zich tot het maximum, en de laatste electrische oppervlakteontlading in het oog die dan plaatsvindt wordt doorgegeven aan de hersenen (de occipitaalkwab, als ik het me goed kan herinneren). De ogen registreren een felle ontlading (het witte licht), en de hersenen krijgen een laatste opdoffer van electrische spanning en vertalen dit in een intense gewaarwording/ervaring: het felle witte licht aan het einde van de tunnel.

Ik heb ook nog een paar andere verklaringen, onder andere over de aard en het ontstaan van de oerknal en over hoe een apparaat zou kunnen werken dat geen last heeft van de zwaartekracht. Maar dat is voor later. Ik ga nu niet al mijn kruit in een keer verschieten.

Een van de dingen waar ik jaloers op kan zijn bij dieren is hun staart. Hoorntjes vind ik ook leuk, en snorharen en van die puntige oortjes die alle kanten op kunnen draaien. Maar een staart lijkt me nog het leukst. Een ander een beetje kunnen plagen of vliegen verjagen terwijl je gewoon verder leest in je boek. En als iets je niet zint hoef je maar een paar keer druk heen en weer te zwaaien met je staart of hem tegen de grond te meppen om duidelijk te maken dat je geïrriteerd bent. En dat allemaal zonder woorden te hoeven gebruiken. Ook lijkt het me heerlijk rustgevend om met dat ding wat heen en weer te kunnen zwiepen. Geen pen of paperclip nodig om je bezig te houden tijdens een saaie vergadering.
Ik kan hem echt missen, die staart van Mickey.

Ooit nog van plan blind te leren typen? Dan heb ik hier een goede en zeer goedkope oefentip. In plaats van een speciale hoes voor over je bestaande toetsenbord of je ogen dicht houden tijdens het typen kun je ook de bovenkant van je toetsenbord afschroeven. Ik deed dit zelf vanochtend in alle vroegte toen de letters ‘A’ en ‘Z’ constant bleef hangen/plakken. Het toetsenbord is inmiddels een jaar of 5 oud en de ruimte tussen de letters opgevuld met kruimels, stof en vooral nog heel veel haren van mijn helaas te vroeg overleden kat Mickey. Maar goed, zonder bovenkant blijf je zitten met een kaal toetsenbord zoals op de foto waarbij de toetsen wel nog gewoon werken. Dat wou ik maar even zeggen.

Ik ben hem nog niet vergeten hoor. Soms is het wel vreemd om te merken dat ik helemaal niet aan hem denk, ook niet als ik door de kamers van mijn flat loop. Ik voel dat het anders is, leger, holler, maar verder ben ik zoals altijd druk bezig met mijn eigen dingetjes en valt zijn afwezigheid niet meteen op. Volgens J. komt dat doordat katten zo naadloos in iemands leven kunnen passen. Misschien is het dat wel. En ook omdat ze, wanneer ze nog in leven zijn, toch al zo onopvallend ergens kunnen zitten of liggen. Maar ik mis hem wel degelijk, die kleine vriend van me.

Herinneringen kunnen van allerlei aard zijn. Daar kom ik weer achter nu Mickey nog maar anderhalve dag geleden definitief verdween uit deze flatwoning. Visuele herinneringen komen het meest voor, zoals zijn hoofdje dat niet meer plotseling tussen mijn benen door verschijnt als ik de deur van de koelkast opendoe. Ook zit hij niet meer achter het raam op me te wachten als ik thuiskom en ligt hij ook niet meer aan het voeteneind van mijn bed als ik ‘s morgens over de rand van het dekbed gluur. Als de tijd zich zou laten comprimeren, tien jaar in één seconde, dan zou er bijna geen enkel plekje in de flat meer zijn waar hij niet zit, hangt of springt. De hele ruimte zou dan gevuld zijn met dat zwart-witte lijfje van hem, in alle mogelijke houdingen en richtingen. Misschien dat ik daarom ook het idee heb dat alles nu zo hol klinkt in mijn flat.

Geluiden zijn een tweede vorm waarin herinneringen kunnen voorkomen. Het getrippel van zijn voetjes op het vinyl, het krabben aan de bank, stoel of vloerkleedje, het ‘prrrrrrrrup…’ als hij tegens etenstijd voor me uit rende richting de keuken, het gekrabbel aan een gesloten deur, zelfs het geluid van braken of het dunne straaltje plas in de kattenbak. Allemaal geluiden die ik nu niet meer hoor, en soms ook weer wel. Heel helder en zonder bijgeluiden, alsof je met een koptelefoon luistert naar de solo in een muziekstuk.

Waar ik me nog het meest over verbaas bij alle herinneringen die in me opkomen zijn mijn lege handen. Een kat of ander huisdier heb je niet alleen maar om naar te kijken. Als Mickey bij me lag volgde ik met mijn handen – voor zover hij het toeliet – zijn hele lichaam, van zijn neusje tot de punt van zijn staart. Zijn oortjes met die leuke inkeping, de haren op zijn gezichtje die zo perfect de lijnen van zijn ogen, neus en mond volgden, zijn voetjes, schouders, borst, buik, ruggewervel en elk afzonderlijk botje van zijn staart. Soms, als hij languit op me lag, lagen we met onze hoofden zo dicht bij elkaar dat we onze adem met elkaar deelden en gingen onze buiken bijna synchroon op en neer. Al deze dingen zijn er nu niet meer, maar de herinneringen zitten in mijn handen en in mijn huid.

Als je dit leest zou je bijna denken dat ik over een geliefde praat die ik onlangs verloren heb, en in zeker opzicht is dat ook zo. Maar haar kan ik nog steeds volgen met mijn handen – voor zover ze dat toestaat – van neusje tot staartbeen. Maar met een dier is het toch anders. Blijkbaar is er een soort liefde in de wereld die wij mensen niet voor elkaar kunnen opvullen, daar hebben we de dieren voor nodig. Misschien dat we in onze huidige beschaving daarom af en toe zo sterk het gevoel hebben met lege handen in de wereld te staan.

In de afgelopen 10 jaar dat ik Mickey bij me mocht hebben heb ik altijd gehoopt dat hij in zijn korte leven nog eens een keer door een tuin zou kunnen rennen, achter de vlinders en de vogeltjes aan. Helaas heeft dat niet zo mogen zijn en heeft hij zich tevreden moeten stellen met het uitzicht vanaf het balkon. Maar gisteren hebben we Mickey dankzij de hulp van vriend H. kunnen begraven op de boerderij van zijn moeder, op de mooiste plek die je je als dier maar zou kunnen wensen. Midden in een weilandje en in de beschutting van een houtwal en temidden van groepen vogeltjes en een paar schapen. Het bosje viooltjes van vriendin M. maakt het grafje compleet. Je zou er als mens bijna jaloers op worden.

Omdat ik in de afgelopen zeven en een half jaar met enige regelmaat over Mickey geschreven heb op mijn website vond ik het een leuk idee om speciaal voor hem een soort condoleancepagina op te stellen. Mensen die hem gekend hebben, of alleen maar heel erg van katten houden, kunnen hier hun reactie achterlaten (na klikken even naar beneden scrollen). Hij zal ze niet meer kunnen lezen, maar dat kon hij toch al niet…

Mickey is niet meer. Gisterenmiddag had ik nog gebeld naar de dierenkliniek om te vragen hoe het ging, maar er zat nog geen verbetering in. ‘s Avonds belde een assistente me op met de vraag of ik nog tijd had om kwart voor acht even langs te komen om te overleggen. Ik mocht toen alvast even met hem apart gaan zitten en dat alles bij elkaar was geen goed teken. Mickey zelf was nog net zo sloom als twee dagen geleden, dus het infuus en insuline toedienen hadden niet veel effect gehad. Of hij zich nog veel van mij bewust was, ik weet het niet. Oppakken leidde tot gekerm, aaien ging nog wel. Soms leek hij even wat extra energie te krijgen en dan richtte hij zich op en keek bijna met een soort nieuwsgierigheid rond door de kamer. Alsof hij nu opeens pas merkte dat hij ergens anders was dan op zijn vertrouwde plek. Maar nog geen seconde later of hij zakte weer in. Starende blik, ogen die vervolgens onder de half geloken oogleden wegdraaien, klamme vacht, een staart die niet meer uit eigen vrije speelse wil in het rond wil zwiepen.

Het was een uitzonderlijke combinatie van ernstig nierfalen en suikerziekte die hem de das om hebben gedaan. Een van beide was wellicht nog te behandelen geweest, in dit geval was het echter een hopeloze zaak. En dus hebben we Mickey laten inslapen en ligt hij nu in in zijn reismand bij mij thuis te wachten tot hij vanmiddag begraven kan worden.

Het was een vreselijke avond. Er zijn mensen die er op een akelige manier nuchter onder kunnen blijven onder het mom van ‘het is maar een dier’. Maar die begrijpen in mijn ogen niet dat zij niet de enige levende wezens zijn op aarde met een eigen karakter, een eigen willetje, een eigen ziel. Mickey was een prachtkat. Eigenzinnig, speels, stoer, soms vreselijk lief, soms krabbend en bijtend. Maar zelfs als ik onder de schrammen zat van een ‘gevecht’ met hem kon ik hem wel opvreten, zo erg hield ik van hem. En straks zal ik vast wel weer eens een andere kat uit het asiel gaan halen waar ik erg veel van zal gaan houden, voor nu is het even leven zonder kat en wennen aan zijn afwezigheid.

Katten zitten graag achter vogeltjes aan, dat is bekend. Maar dat katten zelf ook een vogeltje kunnen zijn niet. Vannacht zat ik achter zo’n vogeltje aan en dat vogeltje was Mickey. Eerst liep ik eindeloos naar hem te zoeken door een labyrinth van straten, ergens in een grote stad. Daarna moest ik hem thuis zien te krijgen maar steeds schoot hij uit mijn armen en moest ik er weer als een gek achteraan hollen. Stoep en straat veranderden in hopen zand waarin ik haast niet vooruit kwam, en toen ik hem bijna te pakken had sloeg Mickey zijn vleugels uit – vleugels als van een libelle – en vloog snel bij me vandaan. Heen en weer schietend van links naar rechts zoals een libel dat kan rende ik wild achter hem aan. Na een laatste wanhopige krachtsinspanning heb ik hem toch nog te pakken kunnen krijgen waarbij ik zijn vleugels bijna vermorzelde tussen mijn handen. Maar ik had hem weer bij me en dat was het belangrijkste.

Al dit gedoe van afgelopen nacht heeft wel effect gehad. Mickey is er nog, maar vraag niet hoe. Hij eet sinds gisteren niet meer en is vannacht misschien maar één keer van zijn plek geweest. Zijn ogen ‘hangen’ en zien er dof en levenloos uit, en in zijn zithouding waarin hij normaal gesproken alle vier zijn poten onder zich heeft gevouwen had hij nu een van zijn voorpoten ‘vergeten’ in te trekken waardoor het leek of hij ieder moment om kon vallen.

Dadelijk bellen naar de dierenarts, maar het ziet er niet goed uit.
Raar ook om nu op deze manier over dit gebeuren te berichten op mijn website. Waar eerst werkelijkheid, associatie, humor en fantasie vrijelijk door elkaar heen konden lopen is dit opeens niet meer dan het is. Kale nare werkelijkheid. Wat is daar nu leuk aan?