SpoenkJack Tummers

Marinet Haitsma schreef net een stukje op haar weblog over een korte voordracht die ze gaf tijdens een bijeenkomst in Katendrecht. En waar niemand naar luisterde. Woorden hebben stilte nodig om gehoord te woorden. Tenzij woorden die bedoeld zijn om geschreeuwd te kunnen worden en waarbij oplettend luisteren niet nodig is. Het stukje van Marinet klonk net als een drukke bijeenkomst waarbij opeens iemand roept ‘Stil allemaal! Luister!’ waarna iedereen zweeg om te horen wat de stem op de radio te melden had. In oorlogstijd ging dat soms zo, in films gaat dat soms zo. Misschien zitten we nu wel in een soort oorlogstijd, met onszelf? Ja, ik weet het, dat klinkt veel te zwaar en is het ook. Maar als ik mezelf door de drukte van alledag heenwurm met op de achtergrond altijd een onderstroom van geluiden die doen denken aan het hoofdkwartier van een groot leger of een drukke dag op de beurs, dan vraag ik me soms af of het niet toch zo is. Geen tanks en jeeps maar vrachtwagens en stadsbussen. Geen woorden die ons bevelen de wapens ter hand te nemen, maar wel woorden die ons dwingend aan-bevelen dit of dat te kopen of te doen. ‘Alles van waarde is weerloos’. Deze uitspraak van Lucebert is nog steeds een van de mooiste die ik ken en gaat ook op voor woorden. Woorden van waarde laten zich niet opdringen, ze kunnen alleen maar ontvangen worden, voor wie daar voor openstaat. Het liefst in stilte.

Even wakker worden met behulp van Chaplin’s toespraak in The Great Dictator. Zeventig jaar oud, misschien een tikkie té moralistisch, maar niettemin nog zeer actueel. En ik kan nog steeds niet de complete dvd box set op internet vinden die ik zo graag wil hebben.

Klik hier voor het videofragment »

Ik dacht dat ik de meeste films van Kubrick al weg gezien had, behalve deze dan. Hij stond al jaren in de kast om nog eens naar te gaan kijken. Maar ja, een van de vroegere films van Kubrick, zwartwit en uit 1957? Zaterdagavond heb ik hem toch maar eens in de dvd-speler gelegd en genoten van een prachtige film. Een film waarvan de beelden blijven hangen, en dat kan ik niet zeggen van de dertig of meer films die ik hiervoor zag. Ik heb ook zo’n gevoel dat er over een tijdje een soort revival gaat komen van oude films. Niet vanuit een gevoel van nostalgie, maar vanuit een verlangen naar rust, kwaliteit en diepgang. Of zijn dat mijn eigen verlangens, zo vraag ik me nu af. Zou best eens kunnen. Op filmgebied heb ik dan nog wel het een en ander te gaan. Sinds kort heb ik de volledige collectie films van Hitchcock in huis met heel wat titels die ik nog niet ken. Laat de winter maar komen! Na een lange hete zomer dan…

Osama Bin Laden, ik vond het altijd zo’n aardige man. Niet om wat hij deed of zei, maar om hoe hij eruit zag, de blik in zijn ogen. Hij zag er niet uit als een monster, maar juist heel open, aardig en begripvol. Ik heb die twee dingen nooit met elkaar kunnen rijmen. Als je even vergeet wie hij was en je stelt je hem in andere kleren voor dan in een legeruniform, is het opeens een vriendelijk ogende man waar ik graag eens een praatje mee had willen maken, samen op een bankje in de zon. Iemand die ik zomaar op vakantie zou kunnen tegenkomen en die me dan zou uitnodigen voor een kopje thee in zijn huis. Maar dat vond ik ook altijd van Hitler. Op sommige foto’s had hij haast pretoogjes en in gedachten heb ik hem weleens in de lach zien schieten om iets heel stoms, iets waar ieder van ons van in de lach zou schieten. Raar is dat op zich niet. In de eerste plaats, in het begin, zijn we toch allemaal hetzelfde. Waarom de een dan wel rare gedachten krijgt die uitlopen op haat jegens hele volkeren en een ander niet?

PHILADELPHIA – In de Amerikaanse stad Philadelphia heeft een ontvoerde bejaarde zichzelf weten te bevrijden door het touw waarmee ze vastgebonden zat aan een stoel door te bijten. Deze onderneming duurde veel minder lang dan menigeen zou denken. in slechts twee minuten tijd had de vrouw het twee centimeter dikke touw weten door te knagen. Het gebit van het merk Metabo zal binnenkort te zien zijn in de nieuwe advertentiecampagne van deze gereedschappenfabrikant.

WASHINGTON – Het Amerikaanse leger zal de komende jaren fors gaan inkrimpen. Dat heeft de woordvoerder van de regering Obama via de pers vandaag naar buiten gebracht. Met name op textiel, leer en voeding hoopt de regering op deze manier per jaar zo’n 2 miljard te kunnen bezuinigen. Ook op staal en munitie zal er bezuinigd kunnen worden omdat de geweren kleiner uit zullen gaan vallen dan tot nu toe. Ook tanks zullen kleiner van omvang worden. Op bijgevoegde foto is president Karzai van Afghanistan te zien met twee militairen van de nieuwe lichting.

NIJMEGEN – Artsen van het Academisch Ziekenhuis Nijmegen zijn tot de conclusie gekomen dat 24 uur per dag dotteren nadelige effecten kan hebben. Twaalf specialisten en vier artsen in opleiding namen deel aan een recordpoging voor het Guiness Book of Records, maar moesten hun poging na drie dagen staken toen vrijwilligers begonnen te klagen over pijnlijke liezen en opgezwollen aders. Normaal duurt dotteren maximaal een uur.

DEN HAAG – Een speciale commissie van de Verenigde Naties is vorige maand gestart met een internationaal onderzoek naar het sneuvelen van soldaten. Wetenschappers uit de hele wereld zullen hieraan deelnemen en proberen te achterhalen wat de oorzaak is van dit sneuvelen. Het idee bestaat dat het sneuvelen verband zou kunnen houden met oorlog, maar vooralsnog vindt men dit een te voorbarige conclusie.

In Goirle geen incidenten gisteravond. Geen bommeldingen, geen voorbijknetterende brommertjes, niks wat een claim wegens ‘schokschade’ zou kunnen opleveren bij de verzekeringsmaatschappijen. Het ging allemaal heel gladjes. Zelf heb ik vooral even aan mijn vader moeten denken. Geen oorlogsslachtoffer, maar die ken ik dan ook niet. Ook geen opa of verre oom die de oorlog niet heeft overleefd. Toch vertelde mijn vader me weleens dat hij tot lang na de oorlog regelmatig wakker schrok uit een angstdroom die met de oorlog te maken had. Angst is eigenlijk ook een soort oorlog, maar dan in jezelf. Blijf ik of is het beter dat ik vlucht. Als die angst maar sterk genoeg is kan hij net zo verlammend werken als de dood. Dus stond ik gisteravond vooral even stil bij al die mensen die nu nog in angst moeten leven. In China of Noord-Korea, in gebieden met terrorisme, honger of overstromingen, of omdat ze continu bedreigd worden door een bende of een eigen familielid. Dat soort angsten ken ik gelukkig niet. En als we daarna weer thuisgekomen samen op de bank gaan zitten om naar een film te kijken voel ik me bijna schuldig dat ik niet wat meer lijd. Aan de andere kant, het soort (neurotische) angsten waar ik in mijn leven mee te maken heb gehad waren ook niet zo prettig.

Ik kom net nog wat foto’s tegen die ik maakte van de aanslag op 9 september 2001 op het World Trade Centre in New York. Het is natuurlijk alweer 8 jaar geleden, dus ik zal waarschijnlijk geen aanspraak meer kunnen maken op een prijs. Ik weet ook niet of je er persé zelf bij moet zijn geweest. Deze vier foto’s heb ik vanaf de bank gemaakt van de tv-beelden die destijds uitgezonden werden. Maar tv-beelden zijn geen foto’s, en als weblogger schrijf je toch al vaker over dingen waar je zelf niet bij bent geweest of niet zelf hebt meegemaakt. En wie weet heb ik hiermee wel een nieuwe wedstrijd in het leven geroepen: Couch Press Photo.

Henry Allingham, Harry Patch en Bill Stone waren een tijdlang de oudste nog levende veteranen die de Eerste Wereldoorlog nog meegemaakt hadden. Harry Patch is nu, met zijn 111 jaar, na het overlijden van Bill Stone (108) en Henry Allingham (113) de oudste nog levende herinnering aan die tijd. Je zou bijna zeggen dat oorlogen goed zijn voor het bereiken van een zeer hoge leeftijd, als je zo’n oorlog tenminste overleeft.

Eerder schreef ik al iets over dit soort ooggetuigen van een andere tijd en dat ze veel meer zijn dan alleen maar een levende herinnering aan een oorlog van bijna een eeuw geleden. Toen ik onlangs op bezoek was bij mijn ouders begon mijn vader weer eens wat te vertellen over vroeger, en dit keer ging het over de smaak van appels. Of beter gezegd de afwezigheid van die smaak, want welke appel hij ook koopt op de markt, geen enkele heeft die volle smaak zoals hij zich die kan herinneren van vroeger. En de reden hiervoor is volgens hem het verdwijnen van hoogstam.

Na even op internet wat gezocht te hebben op ‘hoogstam’ blijkt dat er tegenwoordig weer subsidie gegeven wordt op het planten van hoogstam fruitbomen, hoewel ik het idee krijg dat dit meer te maken heeft met behoud van landschapsbeeld dan met de betere smaak van het fruit. Maar zelfs al zou hij binnenkort weer appels kunnen eten afkomstig van hoogstammige fruitbomen, ik geloof niet dat hij het verschil nog zal merken, want hij geeft zelf al aan dat de laatste jaren de smaak hem aan het verlaten is. Eerst het gezichtsvermogen, dan het gehoor, dan de reuk en smaak. Uiteindelijk verdwijnt toch alles.

Vorige week zaterdag was ik in Volkel voor de Luchtmachtdagen. Het was lekker weer voor een ritje met de motor en een kans mijn nieuwe telelens eens uit te proberen. Bij dit soort evenementen vind ik het publiek meestal interessanter dan het evenement zelf en ik keek in het begin dan ook voornamelijk naar de mensen en niet naar de vliegtuigjes. Maar ook al zijn het eigenlijk moordmachines – die F16′s en wat er nog meer de hele dag over het publiek heen scheerde – je kunt niet anders dan op een gegeven moment bewondering te hebben voor dat oorverdovend menselijk vernuft. En natuurlijk ook voor de piloten die deze machines zo ontzettend precies kunnen bedienen.

Terwijl de ene F16 na de andere overvloog hing op een gegeven moment een valk stil in de lucht, boven het grasveld achter de landingsbaan. Alleen zijn vleugels gingen snel heen en weer terwijl zijn bovenlijf schuin tegen de wind in hing, precies op de manier zoals de piloten van de F16′s doen om de snelheid van hun machines omlaag te brengen zonder neer te storten. De sierlijkheid van die valk zullen wij mensen wel nooit bereiken in de lucht, toch vond ik er die dag niks aan. De valk doet wat hem door zijn genen is gegeven en zonder noemenswaardige moeite, heel wat anders dan de mensen die deze vliegtuigen bouwen en besturen. Ik was best wel trots op ‘mijn soort’ deze dag, hoewel ze wat mij betreft niet elke dag over mijn flat hoeven te vliegen.

Foto’s van de luchtmachtdagen 2009 »