SpoenkJack Tummers

AMSTERDAM – Alleman is zondag tijdens het IDFA-festival uitgeroepen tot de beste Nederlandse documentaire sinds 1945. (…) Haanstra laat zien hoe de Nederlanders in 1963 leefden in een goed georganiseerd en overzichtelijk land. (bron: ANP)

Het jaar 1963, het jaar waarin ik werd geboren, was dus goed georganiseerd en overzichtelijk. Rustig ook, nog zonder de hectiek van een voortrazende wereldeconomie. Men was relatief tevreden en gelukkig, en waar men niet tevreden over was zou ‘later’ vast en zeker goed komen.

Vandaag de dag (‘later’ dus) zijn ‘welvaart en welzijn meer dan ooit afhankelijk van technologische ontwikkelingen’, aldus een tekst uit een vacature. Maar als ik dan naar die mooie zwart-witbeelden kijk uit Alleman heb ik het gevoel dat dat één grote leugen is. We hebben al welvaart en welzijn genoeg, het mag dus onderhand wel allemaal iets rustiger aan.

Aangestoken door de mooie zwart-witbeelden van Alleman heb ik bij wijze van experiment sinds een paar dagen van mijn kleurentelevisie een zwart-wit tv gemaakt door de kleurverzadiging op nul te zetten. En ik moet zeggen dat de wereld er dan al meteen een heel stuk rustiger uitziet. Het voorbeeldje oogt misschien wat onrustig, maar dat ligt aan mijn rommelige collage.

De domeinnaam is nog niet vergeven: www.disappointedhorse.co.uk, maar het lijkt me dé naam voor een eventuele fansite over de komische tv-serie Little Britain. Niet dat ik daar plannen voor heb, maar ik kreeg een ideetje voor de eerste pagina van zo’n site, vandaar.

Klik hier voor de sketch »

Het zou toch zonde zijn als we straks al die prachtige belspelletjes zouden moeten gaan missen. De jongens en meisjes die deze programma’s presenteren vinden wel weer een nieuwe baan, op de kermis of als vertegenwoordiger op een beurs, maar aangezien ik daar bijna nooit kom zou ik dus nooit meer kunnen genieten van al die ingestudeerde woordjes, gebaren en mimiek.

‘Een dier met de letter K’, dus je denkt meteen aan iets met 4 poten. Slim om dan de namen van een stel vogels onder de kaartjes te verbergen. Dat scheelt alweer wat misbellers en telt dus lekker op. Maar wat vliegt er nog meer in veren getooid rond met de letter ‘k’? Ik zal proberen te helpen. Nee, deze kan het niet zijn, en een koperwiek en kuifmees zijn al genoemd. Hint: kijk goed naar de vorm van haar mond, daarin ligt de oplossing voor één van de resterende goede antwoorden. Maar misschien ook wel niet, want het blijft natuurlijk een k**spel.

Het grote verschil tussen apen en andere dieren is dat apen de mogelijkheden zien in hun omgeving en deze ook benutten. Aldus David Attenborough in de documentaireserie ‘The Life of Mammals’.

Na dit gehoord te hebben en nagedacht te hebben over mijn eigen leven, zit ik nu in een soort van evolutionaire identiteitscrisis. Want “Dear mister Attenborough, where does that leave me?”.

Vrijdag 5 mei is Jo Röpke overleden in Cannes. Toen ik het hoorde dacht ik meteen “Hè, maar die is toch al láng dood!”.
Toen ik nog naar Première keek, zijn wekelijkse filmprogramma op de Belgische tv, vond ik het namelijk al een behoorlijk oude en grijze man. En een hele wijze man, want van alle filmprogramma’s die er toendertijd op tv werden uitgezonden waardeerde ik zijn mening altijd het meest. Als alternatief hadden we kort daarop onze eigen Simon van Collem, maar die vond ik er altijd zo grappig uitzien dat ik nooit kon luisteren naar zijn commentaren. Hij is trouwens wel al lang dood, dus misschien verwissel ik de twee wel.

Jo Röpke is voor mij de persoon geweest die me voor het eerst met andere ogen liet kijken naar films. Die me liet kennismaken met de gedachtengang van een regisseur, zijn intenties en zijn beeldtaal. Zijn meningen waren altijd behoorlijk objectief en na het zien van een besproken film was ik het maar zelden niet met hem eens. En hij stelde zichzelf nooit op de voorgrond, de reden waarom ik maar met moeite een fotootje van hem op internet kon vinden.

Ik ben wel benieuwd welke film er op het laatst van zijn leven nog aan hem voorbijgegaan is. Hopelijk zoiets als Jour de Fête.

Ik heb er laatst eens kort naar gekeken maar kreeg spontaan last van plaatsvervangende schaamte. De naäperij (“Kijk, wij kunnen het ook!”) ligt er zo dik bovenop dat ik het als kijker gewoonweg gênant vind. De opkomst van duo’s in de wereld van presentatoren van nieuwszenders en actualiteitenprogramma’s is al een tijd aan de gang, en één van de bekendste duo’s waren natuurlijk Barend en van Dorp. Toen daarna Pauw en Witteman ook bij elkaar aan (een grotere) tafel kropen konden andere duo’s natuurlijk niet uitblijven. Veel werk is er dan ook weggelegd voor de redacties van zulke programma’s die alle moeite moeten doen om interessante maar vooral ook vermakelijke nieuwsitems te vergaren.

Het zal me niks verbazen als binnenkort een groepje vrouwen zich bijeen schaart om op hun manier verslag te doen van het nieuws. Het moeten er dan wel minstens drie zijn, anders klets het niet lekker.

Vannacht was het weer eens zover. Een of andere allergie hield me weer eens al hoestend uit mijn slaap. Liggen blijven is dan geen optie meer en meestal nestel ik me dan een uurtje voor de tv. Tussen aan de ene kant de herhalingen van het journaal en op de andere zenders rode lippen likkende jonge meiden, bleef ik dit keer hangen bij een uitzending van de duitse ARD: Arbeitsgemeinschaft der öffentlich-rechtlichen Rundfunkanstalten der Bundesrepublik Deutschland. Dus niet dat je denkt het is maar een klein tv-zendertje.

Die schönsten Bahnstrecken der Welt heet het programma. Dit keer eine Strecke in Nieuw-Zeeland, maar het had net zo goed Engeland of Zuid-Frankrijk kunnen zijn geweest. Eindeloze langgerekte stukken spoor met als enige geluid het regelmatige tam-tam en het ‘snirfen’ van de machinist die waarschijnlijk te lang met een open raampje had gereden.

Opeens moest ik denken aan een neef van me. Al zo’n twintig jaar machinist bij de NS en voornamelijk rijdend op het traject Maastricht-Zandvoort. Altijd alleen maar dat verdwijnpunt om naar te kijken. Wat moet zo’n beroep op den duur niet met je geest doen als ik er al na vijf minuten knettergek van werd? En hoe zou je de vorm van bewustzijnsvernauwing noemen die dan ontstaat? Geen tunnelvisie, hoewel ik er wel een paar voorbij heb zien komen.

Ik heb er nog even gehypnotiseerd naar zitten kijken en ben het slapen toen maar weer eens gaan proberen maar zonder succes. Net als het laatste plaatje op de foto begon het buiten alweer licht te worden, en in mijn hoofd zat nog steeds het hardnekkige tam-tam van de trein. En met buiten al de eerste vogeltjes en brommertjes ben ik na twee minuten maar weer opgestaan.

Hopelijk komende nacht beter. En zo niet, géén treinen meer! ‘s Nachts reizen heb ik toch al nooit prettig gevonden.

HILVERSUM – Binnenkort zal Lingo ook te zien zijn op de poolse tv. Elke week zullen er twee winnaars aangewezen worden die uit kunnen kijken naar een verblijf van zes maanden in een (voor poolse begrippen) luxe stacaravan bij een nederlandse fruitteler. Om alvast in de sfeer te komen zijn de groene en rode ballen vervangen door groene en rode appels. Om aan zoveel mogelijk winnaars te komen is door de programmamakers gekozen voor de variant van Twee Letterwoorden Lingo.

AMSTERDAM – Vanaf volgende maand zullen raamprostituees in Amsterdam 19% btw moeten gaan betalen. Hiertoe is besloten omdat een extra milieuheffing belastingtechnisch niet haalbaar bleek. Doordat ook ‘s winters de gordijnen voor de ramen nooit dicht gaan en de dames door hun schaarse kledij de verwarming altijd op het hoogste standje zetten, gaat er elk jaar veel onnodige energie verloren. Ter compensatie wordt daarom binnenkort 19% btw geheven op de meeste aangeboden diensten. Alleen voor de kleinere vormen van hand- en spandiensten zal het lage btw-tarief blijven gelden.

Muhammad Ali vierde 17 januari zijn 65ste verjaardag. Ik kan me herinneren dat mijn vader vroeger een groot bewonderaar van hem was. Cassius Clay heette hij toen nog. Als ik soms middag in de nacht even wakker werd kon ik het gedempte geluid horen van de tv. Dan herinnerde ik me dat mijn vader ons, mijn moeder en ik, tijdens het avondeten verteld had over een belangrijke wedstrijd die ‘s nachts uitgezonden zou worden en over wat voor geweldige bokser hij wel niet was. Niet gemeen zoals andere boksers en heel sierlijk. ‘Dansen’ heette dat. De beste bokser die er ooit bestaan heeft. Dat vond Muhammad Ali zelf ook altijd: “I’m the greatest thing that ever lived. I’m so great I don’t have a mark on my face. I shook up the world.”

Jaren later heb ik eens een herhaling gezien van zo’n bokswedstrijd. Alles wat mijn vader verteld had klopte. Hij was snel, sierlijk en heel sportief. Maar toch. vond ik het nu echt leuk om hier naar te kijken? Het mooiste vond ik altijd als de tegenstander begon te wankelen en je kon zien dat Ali zich klaar maakte voor de volgende stoot maar zich dan bedacht. Er was blijkbaar bij hem nog ruimte voor een gedachte, een overweging, mededogen voor zijn tegenstander. Misschien maakte dat van hem inderdaad meer dan alleen maar een vechter.

Terwijl ik terugdenk aan die nachtelijke uitzendingen herinner ik me nog een ander moment, namelijk de landing op de maan in 1969. Ook toen moest ik hiervan getuige zijn vanuit mijn bed terwijl mijn vader achter de zwart-wit tv zat en keek naar één van de grootste gebeurtenissen van de vorige eeuw. Daana is hij nergens meer zijn bed voor uitgekomen.

Zou er nog een moment komen dat vaders en moeders hun kinderen uit bed halen om getuige te zijn van iets waarlijk groots? Ik hoop het. En dan uiteraard niet om beelden te zien van het doorbreken van dijken of het zinken van de allerlaatste ijsschots op de Noordpool.

Bonnie St. Claire is boos op jongerenzender BNN waar ze woensdag met een IQ van 52 punten de laagste score ooit haalde tijdens de Nationale IQ-test. De 57-jarige zangeres wijt de belabberde uitslag aan haar kapotte stemkastje en eist dat BNN de score rechtzet. St. Claire zegt donderdag in De Telegraaf dat mensen haar aankijken op haar lage score. “Ik ben door deze toestand gedoemd om de rest van mijn leven als alcoholverslaafd blondje te worden gezien. Volgens deze uitslag zou ik geestelijk gehandicapt moeten zijn.” (NU.nl)

Vanwege dit goede antwoord heeft de organisatie besloten haar totaalscore met twee punten te verhogen naar 54 punten. Of dit zo blijft is echter de vraag. Bonnie St. Claire heeft aangegeven dat volgens haar de totaalscore nu 55 zou moeten bedragen.

(Grapje, want het schijnt echt een belabberde test te zijn geweest.)