SpoenkJack Tummers

Ik heb thuis in een kast een plastic zakje liggen met centen, stuivers, dubbeltjes, kwartjes, guldens en misschien ook nog een rijksdaalder. Papiergeld, in guldens, heb ik destijds bij de overstap naar de euro niet bewaard. Je moet toch ergens de grens trekken vind ik. En straks ligt er misschien een strippenkaart naast het zakje met munten. Tenminste, ik ben me nog aan het bedenken wat ik ermee moet. Ik ga bijna nooit met de bus omdat ik er altijd misselijk in wordt, maar ik heb wel nog 10 strippen over op die kaart. En daar heb ik voor betaald en die wil ik dan ook graag opmaken. Helemaal consequent ben ik nu niet geloof ik. Ik heb ook nog een voordeelurenkaart, maar vraag me af waarom ik die ieder jaar nog koop. Dit jaar heb ik er nog geen gebruik van gemaakt en dat is toch zonde van die zestig euro die die kaart per jaar kost. Misschien heb ik hem alleen maar omdat ik vind dat iedereen meer gebruik zou moeten maken van het openbaar vervoer. Een museumjaarkaart heb ik trouwens ook en ook hier vraag ik me af of die zich wel terugbetaalt. Ook een museum ben ik dit jaar nog niet binnengestapt, hoezeer ik ook van musea’s en kunst hou. En nu ik toch bezig ben, ook mijn tienbadenkaarten van het zwembad maakte ik nooit op en het aantal boeken dat ik per jaar zou mogen lenen bij de bibliotheek haal ik bij lange na niet. Het lijkt allemaal zo makkelijk en voordelig, maar in de tussentijd betaal je voor een hoop dingen die je misschien nooit zult gebruiken. Dan maar beter per keer betalen, liefst met dubbeltjes.

De Partij voor de Dieren heeft de laatste dag voor de verkiezingen aangegrepen om vier pagina’s te vullen in de Metro van vandaag. Ik heb ze vanmorgen samen met nog een paar andere vrijwilligers staan uitdelen op het station. De Partij van de Arbeid stond er ook en iemand van het CDA deelde Luikse wafels uit. Ik moet bekennen dat ik er daar ook eentje van heb opgegeten. Even wat extra suiker is niet weg als je om zeven uur ‘s ochtend temidden van een hoop lawaai en drommen mensen een uur of twee rechtop moet blijven staan. Het was al de derde keer in een week tijd dat ik op het station stond. Naast ons stonden de mensen van de Spits hun eigen krantjes uit te delen en op de grond lag nog een stapel exemplaren van De Pers. Net als dat er lezers zijn die alleen maar de Trouw lezen of de Volkskrant, blijken mensen inmiddels ook een duidelijke voorkeur te hebben voor welk gratis krantje ze aanpakken en welke niet. De oude mevrouw die iedere ochtend met haar hondje even langs komt om alledrie de kranten mee te nemen was er ook weer, net als medewerkers van de NS en Interpolis die meteen een hele stapel meenemen voor alle collega’s. Een heel leven gaat zo aan je ogen voorbij. Ik ben blij dat ik geen onderdeel uitmaak van die drukte, maar het is wel erg leuk om naar te kijken.

PvdD in de Metro: pagina 1 en 4 en pagina 2 en 3.

Vannacht was het weer eens zover. Een of andere allergie hield me weer eens al hoestend uit mijn slaap. Liggen blijven is dan geen optie meer en meestal nestel ik me dan een uurtje voor de tv. Tussen aan de ene kant de herhalingen van het journaal en op de andere zenders rode lippen likkende jonge meiden, bleef ik dit keer hangen bij een uitzending van de duitse ARD: Arbeitsgemeinschaft der öffentlich-rechtlichen Rundfunkanstalten der Bundesrepublik Deutschland. Dus niet dat je denkt het is maar een klein tv-zendertje.

Die schönsten Bahnstrecken der Welt heet het programma. Dit keer eine Strecke in Nieuw-Zeeland, maar het had net zo goed Engeland of Zuid-Frankrijk kunnen zijn geweest. Eindeloze langgerekte stukken spoor met als enige geluid het regelmatige tam-tam en het ‘snirfen’ van de machinist die waarschijnlijk te lang met een open raampje had gereden.

Opeens moest ik denken aan een neef van me. Al zo’n twintig jaar machinist bij de NS en voornamelijk rijdend op het traject Maastricht-Zandvoort. Altijd alleen maar dat verdwijnpunt om naar te kijken. Wat moet zo’n beroep op den duur niet met je geest doen als ik er al na vijf minuten knettergek van werd? En hoe zou je de vorm van bewustzijnsvernauwing noemen die dan ontstaat? Geen tunnelvisie, hoewel ik er wel een paar voorbij heb zien komen.

Ik heb er nog even gehypnotiseerd naar zitten kijken en ben het slapen toen maar weer eens gaan proberen maar zonder succes. Net als het laatste plaatje op de foto begon het buiten alweer licht te worden, en in mijn hoofd zat nog steeds het hardnekkige tam-tam van de trein. En met buiten al de eerste vogeltjes en brommertjes ben ik na twee minuten maar weer opgestaan.

Hopelijk komende nacht beter. En zo niet, géén treinen meer! ‘s Nachts reizen heb ik toch al nooit prettig gevonden.

Of de nieuwe dienstregeling van de NS over het geheel genomen een verbetering is of niet kan ik niet zeggen. Wat ik wel kan zeggen is dat ik sinds kort aanzienlijk minder boeken lees dan voorheen. Toen was Tilburg West – Zutphen mijn favoriete traject. Ik stapte in Tilburg West op de trein richting Zwolle en kon dan lekker onderuit gaan zitten lezen. Nergens overstappen, beetje naar buiten kijken, beetje dutten en anderhalf uur later lekker uitgerust aankomen in Zutphen. Heerlijk.

Maar helaas is dit nu voorbij. Nu moet ik de trein van Tilburg West naar Tilburg Centraal nemen (of met de bus). Daar moet ik meteen al 12 minuten wachten op de verbinding richting Nijmegen. In Nijmegen wederom overstappen en 15 minuten wachten op de trein richting Arnhem/Zutphen. En de terugreis gaat ongeveer evenzo: 14 minuten wachten in Nijmegen en 12 minuten wachten in Den Bosch.

Het gaat mij niet om de langere reistijd. Wat mij betreft had de reis ook best een uur langer mogen duren. Nu blijf ik zitten met een stapel boeken die ik maar niet uit krijg en die al een paar keer een boete hebben opgeleverd bij de bieb. Zou ik die kosten misschien kunnen verhalen op de NS?

Eigenlijk zó vanzelfsprekend, maar vaak oh zo moeilijk.

In de trein naar Zutphen was een vrouw naast mij in gesprek met een collega. Bij gebrek aan voldoende zitplaatsen moest zij in het gangpad blijven staan, en met de armen strak over elkaar en met grote bolle ogen keek ze neer op haar collega en stelde haar allerlei vragen over het afgelopen weekend. De vrouw naast mij vertelde uitvoerig over haar dagje in de Ardennen, het slechte weer, de verkeersopstoppingen die dat had gegeven, over haar broers en schoonzussen, over haar vader en moeder, haar katten, haar buren, de kassière bij de supermarkt. Ze ratelde maar door terwijl haar collega intens bleef luisteren, met kleine groefjes tussen haar ogen van de concentratie. Telkens als de vrouw naast mij even uitgepraat leek te zijn stelde haar collega weer een nieuwe vraag. En zo ging het een hele tijd door.

Op een gegeven moment hield de vrouw naast mij even stil en vroeg toen: “En hoe was jouw weekend?”. De grote ogen gingen toen voor een moment even dicht terwijl ze antwoordde “Oh, niks bijzonders”. De ogen gingen weer open en ze vervolgde: “Maar vertel verder, …”.
En wat ben ik me toch nieuwsgierig geweest naar dat weekend van haar!

De NS heeft al sinds een aantal jaren andere borden op de perrons. Ik weet eigenlijk niet eens meer hoe ze er eerst uitzagen. Maar telkens als ik ze nu zie is er iets wat me aan die borden stoort. Alle witte borden hebben namelijk een blauw vierkantje in de linker bovenhoek, óf in geval van een blauw bord een wit vierkantje. Maar was dat nu echt nodig geweest? Ik heb steeds het idee dat de ontwerper eigenlijk ook vond dat een bord een bord is en dat daar verder niks aan hoeft te gebeuren qua versiering. Maar misschien durfde hij met een kaal bord niet aan te komen bij de directie van de NS, en om zijn salaris te rechtvaardigen heeft hij toen besloten voor dat vierkantje.

Het houdt me in elk geval nog steeds bezig, elke keer als ik op het perron sta te wachten op de trein. Maar misschien is dit juist de achterliggende gedachte geweest bij dit ontwerp. Met deze vraag in mijn gedachten gaat de tijd namelijk veel sneller voorbij.

In de trein zaten schuin tegenover mij twee jongens. Eén van hen haalde een muziekspeler uit zijn tas en ik dacht nog “Het lijkt wel of echt iedereen zo’n ding al heeft”. Zijn vriend schoot echter in de lach en zei “Een discman!? Heb jij geen MP3-speler?”, waarmee hij de ander zichtbaar in verlegenheid bracht. Hij murmelde iets van dat hij wel een paar mooie cd’s bij zich had, maar dit leek het verschil tussen hen niet te kunnen opheffen.

En dan te bedenken dat ik zelf nog een paar jaar overwogen heb een discman te kopen, totdat ik tot de ontdekking kwam dat ik buiten de deur helemaal geen muziek op mijn kop wil hebben. Maar zo zie je maar weer. Als je niet snel kiest is het nieuwe er al weer van af en sta je weer voor de volgende keuze.

Eigenlijk zou ik voor de lol de volgende keer eens mijn walkman moeten meenemen in de trein. Hij doet het nog want dat heb ik net getest. Alleen een paar nieuwe kussentjes voor de koptelefoon zien te vinden en een nieuw plakbandje op het batterijdekseltje. Ik vraag me alleen af of ik het durf. Van MP3 naar walkman is toch wel érg veel stappen achteruit.

Lezen vind ik leuk, maar de stapel ongelezen boeken die ik hier nog heb liggen wordt er niet kleiner op. Ik kan er niet echt de tijd voor vinden (of vrijmaken), en heb er ook vaak niet de rust voor om een aantal uren aan één stuk weg te kruipen achter een boek. Want er zijn altijd wel weer andere dingen om te doen, zoals o.a. het bezig zijn met deze website. De enigste plek waar ik er écht toe kom om eens rustig te lezen is in de trein.

Dus ben ik eens gaan rekenen. Vanuit Tilburg is de meest ideale mogelijkheid het traject naar Zwolle. Ik hoef dan nergens over te stappen en kan twee keer twee uur aan één stuk door lezen. Met een beetje geluk heeft de trein vertraging en komen daar nog extra minuten bij. In het gunstigste geval treedt er een of andere wisselstoring op en sta je ergens lange tijd stil met uitzicht op het Drentse landschap.
Een retourtje Zwolle kost me echter met kortingskaart 20,70 euro. De boeken zelf koop ik bij voorkeur tweedehands, maar dan nog zou de prijs van het lezen van één boek wel erg hoog worden. En bovendien lees ik in mijn tempo in 4 uur geen boek uit.

Toch wel jammer eigenlijk. Zouden ze daarom bij de NS geen ‘leeskaartjes’ kunnen gaan verkopen? Je koopt een abonnement of kaartje tegen sterk gereduceerd tarief met de voorwaarde dat je nergens uit mag stappen. Inbegrepen in de prijs zou bijvoorbeeld een consumptie kunnen zitten en de mogelijkheid een boek te lenen in een speciale bibliowagon of van zo’n langsrijdend karretje voor het geval je het boek waarin je bezig bent sneller uit hebt dan verwacht.

Kortom, dit lijkt me een uitgelezen mogelijkheid voor de NS om ook tijdens de rustigere momenten van de dag de treinen vol te krijgen.

Voor wie zich verveelt is hier even wat afleiding. Uit veiligheidsoverwegingen is de snelheid beperkt gehouden.