SpoenkJack Tummers

Ik begrijp het nog steeds niet, die vasthoudendheid van mensen aan bepaalde eetgewoontes. Gaat het slecht met de vis in de oceanen door overbevissing, gaat men over tot het kweken van vis. Is bio-industrie slecht voor het dier en het milieu, wil men overgaan tot het houden van insecten als bron van eiwitrijk voedsel. Beide methoden noemt men duurzaam. Een rotwoord vind ik dat inmiddels. Het is hét woord om kritische vragen mee te kunnen ontwijken. Als iets duurzaam genoemd wordt, dan zal het wel goed zijn. Met betrekking tot vlees heb ik altijd gedacht, waarom de koe eten als er naast hem een bloemkool groeit die mij kan voeden? En waarom de vissen uit het water vissen als ik ook boontjes kan doppen? En waarom insecten vermalen als de gewassen waar die insecten op landen mijn lichaam meer dan gezond kunnen houden? Het gaat natuurlijk om dat ‘eiwitrijk’. Alleen is het zo dat vlees, vis en sprinkhaan echt niet de enige bronnen van eiwitrijk voedsel op deze planeet zijn. Peulvruchten en noten zijn bijvoorbeeld net zo goed. Dat er toch nog steeds gezocht wordt naar manieren om ‘duurzaam’ vlees en vis te kunnen blijven eten heeft mijns inziens alleen maar te maken met de vasthoudendheid van de mens. Daar ben ik trouwens geen uitzondering op. Dat zakje chips ‘s avonds…

Meer informatie over eiwitten/proteïnen »

Voor iedereen die dit leest, prettige feestdagen en een gezond en gelukkig nieuw jaar! Ik weet wel dat verandering maar heel langzaam tot stand komt, of dat nu geldt voor je eigen leven of dat van de wereld om je heen, maar dit is een tijd van intenties. Wat wil ik, hoe zou het volgens mij moeten zijn, en dan gelijkgestemden zoeken om te proberen een en ander te verwezenlijken. Zo is het altijd gegaan en zo kan het ook alleen maar gaan. Wie weet wat er dit jaar weer allemaal staat te gebeuren. Vast weer veel ellende, maar zeker ook het een en ander aan moois. Ik kijk er in elk geval al naar uit :).

Albert Heijn gaat uit ‘eigen vrije wil’ meer betalen voor varkensvlees. Het vlees wordt iets duurder, maar niet zo duur als dat van biologische varkensboeren. Varkens krijgen hierdoor meer ruimte – liefst 0,2 vierkante meter meer! – en speeltjes tegen de verveling. Ook worden ze niet meer gecastreerd, krijgen ze voer van duurzaam verbouwde soja, en wordt het vervoer naar de slachterij beperkt tot maximaal vier uur. Geweldig nieuws voor de miljoen varkens die op deze revolutionaire manier per jaar ‘geproduceerd’ zullen gaan worden, speciaal en alleen maar voor de AH. Als niet vleeseter moet ik hier natuurlijk blij mee zijn. Alle beetjes helpen. En als het dan toch de goede kant opgaat zit er misschien ook wel een leuk schoolreisje in voor kinderen die graag willen weten waar ons eten vandaan komt. Moeten we zeker ook hier in Nederland zien te organiseren.

Kipwings, kauwschoenen, kipwokkels, luchtpijpjes, nekspieren, varkenspoten. Heerlijke snacks voor de moderne hond. Fastfood kun je het niet noemen, een hond eet altijd al fast. De hond van mijn oma, codenaam Teddy, kon er ook wat van. Het bakje was nog niet gevuld of het was alweer leeg. Meestal was er trouwens geen bakje met hondenvoer maar kreeg de hond het restant van de avondmaaltijd. Wat aardappelen, groente en met een beetje geluk ook nog een niet helemaal tot op het bot afgekloofde karbonade. De hond at gewoon mee met wat de pot van de mensen schafte en vond dat prima. Nu de voedingsindustrie onbeperkt kan beschikken over koeien, varkens en kippen wordt er ook onbeperkt nagedacht over wat je niet allemaal met het restmateriaal kunt doen. Zo verdwenen darmen en hersenen nog weleens in een frikandel, tegenwoordig mag dat niet meer. Voor de hond zijn er de bovengenoemde snacks, en sinds kort zijn daar de gepofte kippenpootjes bijgekomen. Eigenlijk kun je de kippenpootjes die mensen eten helemaal geen kippenpoot noemen. Mensen eten alleen maar het bovenste deel van de kippenpoot en moeten niks hebben van het voetje. Dus dan maar vermalen tot varkensvoer, of nee, nog beter, poffen en als luxe extraatje verkopen aan hondenbezitters! Wat zijn mensen toch slim! En om die gepofte kippenpootjes weg te spoelen is er voor de hond ook nog kwispelpils. Met echte schuimkraag!

Melk is goed voor elk, en daarom kreeg ik vroeger op z’n minst twee glazen melk per dag te drinken. Of melk nu echt wel zo gezond is wordt tegenwoordig vaak aan getwijfeld. Op z’n minst is het raar, als je erover na gaat denken. Een koe geeft normaal gesproken alleen maar melk nadat ze bevallen is van een kalf. Daarna ‘verdwijnen’ de uiers, net zoals bij een vrouw de borsten weer kleiner worden. Zou een vrouw haar kind de borst blijven geven, zouden de melkklieren in de borsten melk blijven produceren, desnoods haar hele leven lang. Zo gebeurt dat ook bij een koe, en laten we wel wezen, eigenlijk is dat van de zotte. Maar we zijn er aan gewend. Aan melk, yoghurtjes, kaas en wat er tegenwoordig al niet meer in de winkel ligt en waar de melk van een koe in verwerkt zit. Geiten doen vandaag de dag ook mee en hier en daar worden ook paarden gemolken. Maar ik ga toch geen melk van een paard drinken! Daar is dat dier toch niet voor gemaakt? Nee, en de geit en de koe ook niet, en zeker niet de kameel. Dat een kameel door een meisje of jongetje gemolken wordt, ergens in Bangladesh of Tsjaad, daar kan ik me nog iets bij voorstellen. Als Nederlander laat ik de kameel mooi met rust. Voor je het weet wordt het populair en worden er megastallen gebouwd met honderden kamelen die de godganse dag alleen maar staan te vreten en melk staan te geven.

Wil je toch kijken hoe dat in zijn werk gaat bij een kameel, dan kan dat morgen op de open dag van Kamelenmelkerij Smits in Berlicum.

Via M. van de werkgroep van de Partij voor de Dieren Brabant kreeg ik een proefpakketje Soyes. Wat blokjes ham, een gehaktballetje, reepjes spek, kippenvlees en tonijn. Alles gemaakt op basis van soja maar met de structuur en smaak van vlees. Dat is tenminste de opzet van het merk Soyes. Maak vegetarische producten die er exact zo uitzien als het echte spul en met exact dezelfde smaak om op die manier de overstap naar vleesvervangers aantrekkelijker te maken. Zelf ben ik inmiddels de smaak van vlees al lange tijd ontgroeid. Uit nieuwsgierigheid heb ik het proefpakketje mee naar huis genomen en ben gaan bakken. Het resultaat is vlees dat geen vlees is, nauwelijk van echt te onderscheiden. Spek smaakt en ruikt naar echt spek, ham smaakt als ham. Het beste bewijs voor dit nauwelijks-van-echt-te-onderscheiden-nepvlees kwam van mijn maag. Ik werd er een beetje misselijk van namelijk. Aan mij zijn de producten van Soyes niet besteed, maar vleeseters die het geprobeerd hebben zijn er dol op. M. staat regelmatig met een wok bij allerlei gelegenheden en evenementen om de producten van Soyes te promoten en krijgt alleen maar positieve reacties. Dit is geen reclamepraatje. Probeer het zelf maar eens: www.veggiedeli.nl. En dan is het daarna natuurlijk de bedoeling dat er naar gevraagd gaat worden in de supermarkt. Zal de prijs ook goed doen.

Ieder bedrijf heeft een missie en een visie. Beweert men. En dat wat men beweert is vaak niet wat men beoogt. De C1000 stelt op haar website dat zij de klant tijd en gedoe wil besparen door zo snel, efficiënt en goedkoop mogelijk boodschappen te doen waarbij de prijs-kwaliteitverhouding optimaal is. Dat lukt ze niet helemaal. Zojuist heb ik onnodig veel nutteloze tijd verkwist aan het sturen van een e-mail naar de klantenservice in verband met dat gedoe rond die kiloknallers. Het enige dat knalt namelijk zijn de te snel opgeblazen kilo’s van de vleeskuikens. Ik heb ze dus gevraagd een supermarkt te worden met een échte missie en een échte visie, in plaats van dat barbaarse gedoe met goedkoop vlees. Ik vrees echter dat dit gedoe van mij een volkomen verspilling was van tijd en energie. Nee, dat weet ik wel zeker. Maar wat de consument wenst zal de consument krijgen. Net nog, in de rij voor de kassa van mijn eigen supermarkt, de EMTÉ, werden verschillende voordeelpakken vlees door een klant voor mij op de rolband gelegd. Dan sta ik een beetje moedeloos te kijken terwijl ik demonstratief mijn pakje met stukjes Quorn en mijn eko-eitjes zo dicht mogelijk tegen het plankje ‘volgende klant’ schuif. Volkomen nutteloos, ik weet het. Maar ik ben toch ook een consument?

Een tijdje terug werd bekend dat een Brit 240.000 ton cacaobonen had opgekocht (zie bericht NOS). Zo’n beetje de totale voorraad van heel Europa. Echt waar? Van heel Europa? Nee, twee handjes vol cacaobonen zijn door dit mannetje en collega urbexer Peter achterover gedrukt tijdens een van onze bezoekjes aan de haven van Antwerpen. Schreef ik onlangs nog over de gigantische hoeveelheden zakken met cacaobonen die we tegenkwamen in de vele loodsen aan het Leopoldok, staan deze loodsen binnenkort dus weer helemaal leeg. Voor de handelaar in kwestie zal het niet uitmaken, die is allang blij dat hij die hele zooi zo snel is kwijtgeraakt. Normaal gesproken, zo vertelde de eigenaar ons, kan een voorraad weleens 10 jaar lang blijven liggen. En wat betreft de foto’s die we er gemaakt hebben is het toch een leuke extra anekdote bij het verhaal rond de haven van Antwerpen.

Cashewnootjes zijn lekker als hapje bij de borrel en een prima vleesvervanger in bijvoorbeeld roerbakgerechten. Vaak eet ik ze echter niet omdat ze nogal duur zijn en daar heb ik me vaak over verbaasd. Waarom is de pinda zo goedkoop en de cashew zo duur? Antwoord: elk nootje moet met de hand gepeld worden.

Cashews groeien als kromme vruchtjes onderaan een vruchtsteel, de cashew-appel. Het nootje zelf wordt goed beschermd door een bijtende stof in de schil. Die moet er met de hand afgepeld worden, vanwege de gebogen vorm kan dit niet machinaal. De kinderen en vrouwen die dit werk doen krijgen stukloon in plaats van uurloon. Hoe sneller ze pellen, hoe meer ze verdienen. Daarom liever geen beschermende handschoenen omdat ze dan minder snel kunnen pellen. Op den duur zitten hun handen onder de littekens en wondjes, veroorzaakt door het gif in de schil. (bron: IS / Tijdschrift voor Ontwikkelingssamenwerking)

Verdomme, het is ook altijd weer wat. Denk je redelijk verantwoord en vegetarisch te eten, krijg je dit soort informatie weer onder ogen. Er zijn alternatieve producenten die cashewnootjes verkopen onder het FLO-keurmerk (eerlijke handel + aandacht voor het milieu) en er zijn natuurlijk ook nog de biologische geteelde nootjes. Tegen een eerlijke prijs en dus waarschijnlijk het dubbele van de toch al dure zakjes met cashewnootjes uit de supermarkt. Welles of nietes. Boodschappen doen wordt steeds ingewikkelder.

Kongo, Rhodesië, Angola. Dit zijn de landen in de wereld die van oudsher verbonden zijn aan het Leopolddok, net zoals het Amerikadok zijn naam dankt aan de vroegere handel met landen in Zuid-Amerika. Deze namen zijn nog steeds terug te vinden op de huidige kaarten van het havengebied, hoewel die verbinding met bepaalde werelddelen lang niet meer zo strikt is. Toch kun je die link nog wel terugzien bij bepaalde bedrijven, zoals het handelsbedrijf Katoennatie, waarvan onder andere Wilmarsdonk NV deel uitmaakt.

In de loodsen van Wimarsdonk NV liggen jute zakken met cacaobonen. Niet een paar zakken, maar tienduizenden. Op de zakken hangen her en der verwijzingen naar de landen van herkomst. Ghana, Angola, Kongo, Ivoorkust, Kameroen, Togo. De cacaobonen wordt niet altijd meteen weer doorverkocht. Soms blijven de zakken jarenlang liggen tot er een koper komt. Tot die tijd moet er natuurlijk goed gezorgd worden voor de boontjes. Om te beginnen worden ze bij binnenkomst afgedekt met grote stukken plastic waarna er een insecticide onder gespoten wordt die een bepaalde mottensoort moet verdelgen. Er is dan meetapparatuur aanwezig in de hallen die de werknemers op de hoogte houdt wanneer het gevaar voor de volksgezondheid weer geweken is. Goed om te weten als je de volgende keer in een lekkere reep chocola bijt.

Foto’s Antwerpen Leopolddok »
Lokatie Leopolddok »